Lazer Ameliyatı Öncesi Topografi ve Pakimetri Neden Yapılır?

Hazırlayan: Editör Ekibi

Kısa cevap

Topografi korneanın yüzey haritasını, pakimetri ise kornea kalınlığını gösterir. Lazer ameliyatında korneadan doku alındığı için bu ölçümler, korneanın yeterince kalın ve düzenli olup olmadığını, gizli keratokonus gibi sorunların bulunup bulunmadığını anlamak amacıyla ameliyattan önce yapılır. Sonuçlar, hangi yöntemin güvenli olabileceğine karar vermede hekime yol gösterir.

Lazer göz ameliyatı öncesinde topografi ve pakimetri yapılır, çünkü lazer korneadan çok ince bir doku miktarı alarak çalışır ve kornea bu işleme dayanıklı olmalıdır. Topografi korneanın eğrilik haritasını çıkarır, pakimetri ise kalınlığını ölçer. İkisi birlikte, ameliyatın güvenli planlanması için gereken temel bilgiyi sağlar.

Topografi ve pakimetri nedir?

Topografi, korneanın ön yüzeyinin eğriliğini renkli bir harita olarak gösteren, göze dokunmadan yapılan ve ağrı vermeyen bir görüntülemedir. Pakimetri ise korneanın kalınlığının ölçülmesidir. Bugün kullanılan cihazların çoğu bu iki bilgiyi aynı anda verir.

Eski tip topografi ön yüzeye bakarken yeni nesil cihazlar daha fazlasını gösterir. Scheimpflug görüntülemesi denen yöntem, korneanın hem ön hem arka yüzeyini ölçerek üç boyutlu bir model oluşturur. Pentacam ve Galilei gibi cihazlar bu amaçla kullanılır. Böylece kalınlık haritası da yüzeyin yükseklik bilgisiyle birlikte değerlendirilebilir.

Lazer öncesi bu ölçümler neden gereklidir?

Lazer, korneanın şeklini değiştirerek numarayı düzeltir. Bunun için korneadan doku alınır veya doku içinde yeniden şekillendirme yapılır. Kornea ince, zayıf ya da düzensizse ameliyat sonrasında yapısal dayanıklılığını yitirebilir. Ölçümlerin amacı, bu riski ameliyattan önce fark etmektir. Böylece gerekirse ameliyat yöntemi değiştirilir, ertelenir veya hiç önerilmez.

Bu tetkikler şu sorulara yanıt arar:

  • Kornea, planlanan düzeltme için yeterince kalın mı?
  • Yüzey eğriliği düzenli mi, yoksa keratokonusu düşündüren bir çıkıntı veya incelme var mı?
  • Arka yüzeyde, ön yüzeydeki haritada görünmeyen bir değişiklik var mı?
  • Numara ve astigmat, korneanın şekliyle uyumlu mu?

Ektazi riski ve gizli keratokonus nasıl taranır?

Ektazi, korneanın zayıflayarak öne doğru çıkmasıdır ve refraktif cerrahinin korkulan komplikasyonlarından biridir. Nedenleri arasında genetik yatkınlık ile göz ovuşturma gibi dış etkenler sayılır. Çok yüksek numaralarda fazla doku alınması da riski artırabilir.

Literatürde bildirilen bir seride, yaklaşık otuz bin gözde post-LASIK ektazi görülme oranı yüzde 0,033 olarak bulunmuştur. Aynı derleme, oranın daha önce bildirilen yüzde 0,66 düzeyinden azaldığını ve bunda gelişmiş tarama yöntemlerinin payı olduğunu belirtir. Yine de nadir olgularda ektazinin tüm taramalara rağmen ortaya çıkabildiği kabul edilir.

Erken ve hafif keratokonusu yakalamak kolay değildir. Haritada normal görünen bir göz bile arka yüzey verileriyle şüpheli çıkabilir. Bu konunun ayrıntısını gizli keratokonus lazer ameliyatına engel mi yazısında bulabilirsiniz.

Epitel haritası ve biyomekanik ölçümler ne ekler?

Korneanın en dış tabakası olan epitelin kalınlık haritası, optik koherens tomografi ile çıkarılabilir. Derlemelere göre bu harita, komplikasyon riski daha yüksek adayları belirlemede ve ameliyatın planlanmasında yardımcı olur.

Corvis ST ve Oküler Yanıt Analizörü gibi biyomekanik cihazlar ise korneanın şekline değil, mekanik dayanıklılığına bakar. Görüntüleme cihazları yapıdaki bozulmayı gösterebilir ancak dayanıklılığı ölçemez; biyomekanik ölçüm bu boşluğu doldurmaya çalışır. Yine de bu alanda herkesçe kabul edilmiş ortak bir tarama protokolü veya sınır değer bulunmadığı derlemelerde vurgulanır. Bu yüzden sonuçlar bir sayıya bakılarak değil, hekimin bütüncül yorumuna göre değerlendirilir.

Ölçümlerin güvenilir çıkması için ne yapmalısınız?

Kontakt lens kornea şeklini geçici olarak değiştirebilir ve haritayı bozabilir. Bu nedenle ölçümden önce lensi bir süre çıkarmanız istenir; süreyi lazerden önce kontakt lens ne kadar bırakılmalı yazısından öğrenebilirsiniz. Ayrıca gözü ovuşturmaktan kaçınmak, hem ölçüm doğruluğu hem de kornea sağlığı açısından önemlidir.

Ölçümler gerektiğinde tekrarlanabilir. Özellikle gün içinde ve gözün yorgunluğuna göre küçük farklar çıkabileceği için, aynı gözde birden fazla ölçüm alınması yaygın bir uygulamadır. Sonuçlar tutarsızsa veya sınırdaysa hekim başka bir görüntüleme yöntemi ekleyebilir ya da bir süre sonra kontrol isteyebilir. Bu, değerlendirmenin doğal bir parçasıdır ve yeniden ölçüm yapılması bir sorun olduğu anlamına gelmez. Amaç, ameliyat kararını eksik bilgiyle vermemektir.

Sonuçlar ne anlama gelir?

Kornea kalınlığı sınırdaysa lazer hemen elenmez; hangi yöntemin daha az doku gerektirdiği tartışılır. Bu konu ince korneada lazer gerçekten riskli mi yazısında ele alınmıştır. Sonuçlar lazer için uygunsuzsa göz içi lens gibi başka seçenekler gündeme gelebilir. Genel çerçeve için LASIK ve FemtoLASIK nedir yazısına da bakabilirsiniz.

Ameliyat öncesinde ya da sonrasında ani görme kaybı, şiddetli ağrı veya gözde perde inmesi hissi olursa beklemeden bir göz hekimine başvurun.

Sıkça Sorulan Sorular

Topografi çekimi sırasında ağrı olur mu?

Hayır. Cihaz gözünüze dokunmaz, yalnızca bir noktaya bakmanız istenir. Genellikle birkaç dakika sürer ve damla gerektirmeyebilir.

Kornea kalınlığım yeterli değilse ne olur?

Bu durum her zaman lazerin yapılamayacağı anlamına gelmez. Hekim, numaranıza ve kornea yapınıza göre daha az doku gerektiren bir yöntemi ya da farklı bir seçeneği değerlendirir.

Bu tetkikler her lazer türü için gerekli mi?

Evet. LASIK, PRK ve SMILE gibi tüm korneaya yönelik yöntemlerde ameliyat öncesi kornea değerlendirmesi yapılır. Ölçümlerin ayrıntısı yöntemden yönteme farklılaşabilir.

Ölçümler normalse ektazi riski sıfır mıdır?

Hayır. Tarama riski belirgin biçimde azaltır ancak ortadan kaldırmaz. Bu yüzden ameliyat sonrası kontroller de önemlidir.

Bilimsel kaynaklar

  1. Motlagh MN, Moshirfar M, Murri MS, et al.. Pentacam Corneal Tomography for Screening of Refractive Surgery Candidates: A Review of the Literature, Part I. Med Hypothesis Discov Innov Ophthalmol. 2019. PMID: 31598520
  2. Moshirfar M, Motlagh MN, Murri MS, et al.. Advances in Biomechanical Parameters for Screening of Refractive Surgery Candidates: A Review of the Literature, Part III. Med Hypothesis Discov Innov Ophthalmol. 2019. PMID: 31598522
  3. Salomão MQ, Hofling-Lima AL, Lopes BT, et al.. Role of the corneal epithelium measurements in keratorefractive surgery. Curr Opin Ophthalmol. 2017. PMID: 28399067
  4. Ambrósio R. Post-LASIK Ectasia: Twenty Years of a Conundrum. Semin Ophthalmol. 2019. PMID: 30664391

Bu sitedeki bilgiler doktor ya da eczacıya danışmanın yerine geçmez. Sitedeki bilgi, yorum ve görüntüler kişileri bilgilendirme amaçlı olup, tanı ve tedaviye yönlendirme amaçlı değildir. Sitemizde anlatılan tüm cerrahi işlemler hastane ortamında uygulanmaktadır.

Online Randevu

Editör ekibi

Editöre Ulaşın

Bu yazıyla ilgili sorunuz, düzeltmeniz veya yorumunuz mu var? Editör ekibimize mesaj gönderin.

Konu: Lazer Ameliyatı Öncesi Topografi ve Pakimetri Neden Yapılır?

Bilgileriniz yalnızca mesajınıza yanıt vermek için kullanılır.

Son güncelleme: