Kısa cevap
Kontakt lens kornea şeklini geçici olarak değiştirebilir. Bu yüzden lazer öncesi ölçümlerin güvenilir olması için lensi bir süre bırakmanız istenir. Gereken süre lens türüne, kullanım süresine ve kornea ölçümlerinin stabilleşmesine göre değişir. Süreyi muayene eden hekim belirler; kendi başınıza tahmin etmemelisiniz.
Lazer ameliyatından önce kontakt lensi bırakmanız gerekir, çünkü lens kornea şeklini geçici olarak değiştirebilir ve bu da ölçümlerin yanıltıcı çıkmasına yol açabilir. Bırakma süresi lens türüne, ne kadar süredir kullandığınıza ve kornea ölçümlerinizin kararlı hâle gelmesine göre değişir. Bu süreyi muayene sonrasında hekiminiz belirler.
Kontakt lensi neden bırakmak gerekir?
Lazer planı, korneanın eğriliği ve kalınlığı gibi hassas ölçümlere dayanır. Lens takılıyken veya yeni çıkarılmışken kornea yüzeyi biraz farklı bir şekil alabilir. Bu durumda alınan ölçümlerle yapılan bir plan, korneanın gerçek yapısını yansıtmayabilir. Ayrıca lens kullanımı kornea yüzeyini etkileyebilir ve göz yüzeyinde tahriş oluşturabilir. Ölçümlerin güvenilir olması için kornea doğal şekline dönene kadar lensten uzak durmak gerekir. Bu, ameliyatın hem güvenliği hem de hedeflenen sonuca ulaşma olasılığı açısından önemlidir.
Bırakma süresi lens türüne göre değişir mi?
Evet. Genel olarak yumuşak lensler, sert gaz geçirgen lensler ve ortokeratoloji lensleri korneaya farklı derecelerde etki eder. Genellikle korneayı daha belirgin şekilde etkileyen lenslerde bırakma süresi daha uzun tutulur. Süre kişiden kişiye değiştiği için burada gün sayısı vermiyoruz; hekiminiz her lens türü için ayrı bir süre ve kontrol planı belirler. Sürenin sonunda yapılan ölçümlerin birbirini doğrulaması, kornea kararlılığının göstergesidir.
Ortokeratoloji lensi kullandıysam ne olur?
Ortokeratoloji, gece takılan özel lenslerle korneayı geçici olarak şekillendirme yöntemidir. Ortokeratoloji kullanımı sonrası lazer düşünen hastalar üzerine yapılan bir derleme, kornea yüzeyinde ve yapısında çeşitli değişiklikler olabileceğini bildirmektedir. Bunlar arasında merkezde epitel incelmesi, yüksek dereceli sapmalarda artış, kontrast duyarlılığında azalma ve kornea biyomekaniğinde farklılıklar vardır. Bu parametrelerin çoğu, lensi bıraktıktan sonra başlangıç değerlerine döner; ancak süre, düzeltilen numaraya, kullanım süresine ve yaşa göre değişebilir. Derlemenin önerisi, lazer öncesinde numarayı, tomografiyi, kalınlığı ve kornea biyomekaniğini ölçümler stabil olana kadar yinelemektir. Bu nedenle ortokeratoloji kullanıcıları için bekleme süresi diğer lens kullanıcılarına göre daha uzun olabilir.
Ölçümler stabil olmadan lazer yapılmaz mı?
Hekimler genellikle iki ölçüm arasında anlamlı fark kalmayana kadar beklemeyi tercih eder. Aksi hâlde lazer, gerçek kornea yapısına göre planlanmamış olur. Bu bekleme döneminde ölçümler genellikle birden fazla kez tekrarlanır ve sonuçlar arasındaki fark azaldığında kornea kararlı kabul edilir. Gerekirse ameliyat tarihi ertelenebilir; amaç daha güvenilir bir plan yapmaktır. Kornea topografisi ve kalınlığının önemi hakkında lazer öncesi topografi ve pakimetri yazımızı okuyabilirsiniz.
Lens bıraktığım dönemde nelere dikkat etmeliyim?
- Bu dönemde gözlük kullanın; geçici olarak lens takmayın, hekimin izin verdiği durumlar dışında.
- Lensleri çıkarırken ve takarken ellerinizi iyice yıkayın.
- Lenslerle uyumayın, lenslerle suya girmeyin; kontakt lensle ilişkili kornea enfeksiyonlarında uyku sırasında kullanım ve kötü hijyen önemli risk etkenleri arasında sayılır.
- Lens kabını düzenli temizleyin ve yenileyin. Bir derlemeye göre lens kaplarının sıklıkla yarıdan fazlası mikroorganizmalarla kontamine bulunmuştur.
- Gözde kızarıklık, ağrı veya görme azalması olursa gecikmeden hekime başvurun.
Kontakt lens kullanımına bağlı kornea enfeksiyonları nadir olsa da, ağrı, kızarıklık ve görme kaybına yol açabilir ve acil değerlendirme gerektirir. Bunun nedenleri arasında hijyen eksikliği ve su teması vardır.
Lazer sonrası lens takmaya ne olur?
Lazer sonrasında gözlük veya lens ihtiyacı çoğu zaman azalır. Ancak sonuç kişiye göre değişir ve bazı kişilerde yakın veya hafif uzak gözlüğü gerekebilir. Lazer yöntemlerini öğrenmek için LASIK ve FemtoLASIK yazımıza göz atabilirsiniz.
Kontakt lens kullanımının riskleri nelerdir?
Kontakt lens kullananların büyük bölümü zaman zaman rahatsızlık yaşar; bir derlemede bu oran lens kullanıcılarının yüzde 23 ile 94'ü arasında bildirilmiştir. Lensle ilişkili kornea enfeksiyonunun yıllık görülme sıklığı ise 10 bin kişide 2 ile 4 olarak bildirilmiştir ve olguların yaklaşık yüzde 90'ında etken bakteridir. Bu enfeksiyon çoğunlukla ani başlar, ağrı, kızarıklık ve görme azalmasıyla kendini gösterir ve uzun süreli görme kaybına yol açabilir. Gece boyunca lens takmak, hijyen eksikliği ve lens tipi risk etkenleri arasında sayılır. Bu bilgiler, lazer öncesi dönemde kurallara uymanın yalnızca ölçüm için değil, göz sağlığınız için de önemli olduğunu gösterir.
Muayeneye giderken ne getirmeliyim?
- Kullandığınız lens türünü ve markasını, mümkünse kutusunu ya da reçetesini.
- Lensleri ne kadar süredir ve günde kaç saat taktığınızı.
- Güncel bir gözlüğünüzü; lensi bıraktığınız dönemde kullanacaksınız.
Sıkça Sorulan Sorular
Lensi bir gün bıraksam ölçümler yeterli olur mu?
Genellikle hayır. Kornea şeklinin eski hâline dönmesi zaman alır ve bu süre lens türüne göre değişir. Sizin için uygun süreyi hekiminiz söyler.
Gözlüğüm yoksa lensi bırakmak zorunda mıyım?
Evet. Ölçümlerin güvenilirliği için lens bırakılmalıdır. Bunun için geçici bir gözlük kullanılması gerekebilir.
Renkli veya kozmetik lensler de bırakılmalı mı?
Evet, bunlar da korneayla temas eder. Aynı kurallar geçerlidir ve hekiminizin söylediği süreye uymanız gerekir.
Lens bırakma süremi nasıl öğrenebilirim?
Lens türünüz ve kullanım süreniz muayenede değerlendirilir. Süreyi doğrudan hekiminize sormalısınız.
Bilimsel kaynaklar
- Wang VM, Moin KA, Hoopes PC, et al.. Corneal Refractive Surgery Considerations in Patients With History of Orthokeratology. Eye Contact Lens. 2025. PMID: 39508787
- Linaburg TJ, Hammersmith KM. Contact Lens-Related Corneal Infections. Infect Dis Clin North Am. 2024. PMID: 39271302
- Maier P, Betancor PK, Reinhard T. Contact Lens Associated Keratitis an Often Underestimated Risk. Dtsch Arztebl Int. 2022. PMID: 35912449



